رسیدگی دارایی به حساب جاری شرکا

سوال:

رسیدگی دارایی به حساب جاری شرکا .  با درود و احترام . لطفا بفرمایید حساسیت حساب جاری شرکا دقیقا بخاطر چیه؟ آیا حساسیت روی واریز هست یا برداشت یا هر دو؟ . در خصوص نقل و انتقال(واریز و برداشت های بین شرکت های همگروه) هم همین سوال مطرح هست–ضمنا می خواستم بدونم کم ریسک ترین روش برای نقل و انتقال وجوه بین شرکت ها گروه و شرکا چی هست؟ . با سپاس

پاسخ:

حساسیت حساب جاری شرکا (و حساب‌های مشابه بین شرکت‌های همگروه) از دیدگاه سازمان امور مالیاتی ایران، عمدتاً به دلیل ریسک کتمان درآمد، فرار مالیاتی و عدم رعایت اصل تفکیک شخصیت است. این حساب به‌خاطر ماهیت دوگانه‌اش (هم بدهکار و هم بستانکار) و امکان جابه‌جایی آسان وجوه بدون مستندات شفاف، یکی از پرریسک‌ترین حساب‌ها در رسیدگی مالیاتی محسوب می‌شود.

دلایل این حساسیت:

• ممیزان مالیاتی معمولاً گردش این حساب را با دید «درآمد یا فروش ثبت‌نشده» بررسی می‌کنند.
• اگر اسناد و مدارک کافی (فیش بانکی، صورتجلسه، قرارداد، رسید و …) نباشد، مبالغ را به درآمد مشمول مالیات اضافه می‌کنند و جرایم کتمان درآمد (ماده ۱۹۲ ق.م.م) اعمال می‌شود.
• استفاده از حساب شرکا برای عملیات عادی شرکت (وصول مطالبات، پرداخت هزینه‌ها یا بدهی‌ها) مصداق فرار مالیاتی تلقی می‌شود.
• مانده بدهکار طولانی‌مدت (شرکا به شرکت بدهکارند) ممکن است به‌عنوان وام تلقی و بهره فرضی محاسبه شود.
• مانده بستانکار طولانی‌مدت (شرکت به شرکا بدهکار) ممکن است به‌عنوان سرمایه پنهان یا سود توزیع‌نشده بررسی شود.

حساسیت روی هر دو طرف است (واریز و برداشت)، اما شدت آن متفاوت است:

هر دو طرف نیاز به مستندات قوی دارند؛ صرف ثبت در دفاتر کافی نیست.

نقل و انتقال بین شرکت‌های همگروه

همین حساسیت وجود دارد (و گاهی شدیدتر است). معاملات درون‌گروهی مشمول قواعد قیمت‌گذاری انتقالی و معاملات اشخاص وابسته هستند. واریز/برداشت بدون قرارداد رسمی، صورتحساب یا مستندات، می‌تواند به‌عنوان تقسیم سود پنهان، وام بدون بهره یا انتقال نامشروع تلقی شود و منجر به تعدیل درآمد مشمول مالیات شود.

کم‌ریسک‌ترین روش‌های انتقال وجوه بین شرکت‌های گروه و شرکا

1. قرارداد رسمی وام یا قرض‌الحسنه (بهترین و کم‌ریسک‌ترین روش)
   • تنظیم قرارداد کتبی با شرایط روشن (مبلغ، مدت، نرخ بهره در صورت نیاز، نحوه بازپرداخت).
   • تصویب در هیئت‌مدیره یا مجمع.
   • انتقال از طریق سیستم بانکی (ساتنا/پایا) با شرح دقیق «بابت وام طبق قرارداد شماره …».
   • ثبت کامل در دفاتر هر دو طرف و نگهداری اسناد.
2. افزایش/کاهش سرمایه رسمی
   • از طریق صورتجلسه مجمع و ثبت در اداره ثبت شرکت‌ها (برای مبالغ بلندمدت).
3. معاملات تجاری واقعی با صورتحساب رسمی
   • اگر انتقال بابت خرید کالا/خدمات است، حتماً صورتحساب الکترونیکی در سامانه مودیان صادر شود.
4. ساتنا یا پایا با شرح شفاف
   • انتقال بانکی مستقیم بین حساب‌های شرکتی با ذکر علت دقیق در شرح تراکنش.
   • چک رمزدار (برای مبالغ بالا و نیاز به تضمین بیشتر).

علی نجیمی مشاوره تخصصی مالی و مالیاتی

سوالات مشابه: حسابرسی حساب جاری شرکا